Cựu chiến binh trở thành điểm tựa của lòng dân không chỉ bởi uy tín chính trị hay những đóng góp trong xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở, mà còn bởi khả năng cùng hội viên và nhân dân giải quyết những vấn đề rất gần gũi của cuộc sống: việc làm, thu

Ở nhiều bản làng Sơn La, có những lúc một chủ trương mới cần được giải thích để người dân hiểu đúng và đồng thuận; một mâu thuẫn trong cộng đồng cần được tháo gỡ bằng sự chân thành, thấu lý, đạt tình; một gia đình còn khó khăn cần được động viên thay đổi cách nghĩ, cách làm để vươn lên. Cũng có khi, trước những luồng thông tin thật giả đan xen trên mạng xã hội, người dân cần một tiếng nói bình tĩnh, trách nhiệm để nhận diện đúng vấn đề. Trong những thời điểm ấy, tiếng nói của người cựu chiến binh vẫn có sức nặng riêng. Sức nặng ấy không đến từ chức danh hay những lời nói mang tính áp đặt. Nó được tạo dựng qua năm tháng sống gần dân, hiểu dân, cùng sẻ chia những khó khăn của bản làng; từ sự gương mẫu trong đời sống, tinh thần trách nhiệm với cộng đồng và phẩm chất của người lính vẫn được gìn giữ sau khi rời quân ngũ. Vì thế, điều người cựu chiến binh nói thường được nhân dân lắng nghe; việc họ làm có khả năng khơi dậy niềm tin và lan tỏa những giá trị tích cực.

Trong giai đoạn phát triển mới, khi yêu cầu xây dựng hệ thống chính trị, phát triển kinh tế, bảo vệ biên giới và giữ vững nền tảng tư tưởng ngày càng cao, vai trò ấy càng trở nên rõ nét. Từ bản làng đến không gian mạng, cựu chiến binh Sơn La đang tiếp tục nhiệm vụ của người lính bằng những cách thức mới: góp phần giữ vững niềm tin, vun đắp đồng thuận và trở thành điểm tựa bền vững của lòng dân.

Điểm tựa của niềm tin và sự ổn định từ cơ sở

Ở một tỉnh miền núi, biên giới như Sơn La, nơi địa bàn rộng, dân cư phân bố không đều, việc đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào cuộc sống không thể chỉ dừng ở văn bản hay những cuộc tuyên truyền một chiều. Điều quan trọng hơn là các chủ trương ấy phải được giải thích bằng ngôn ngữ gần gũi, gắn với lợi ích thiết thực của người dân và được chuyển tải bởi những người có uy tín trong cộng đồng. Với 43.936 hội viên tính đến tháng 5-2026, sinh hoạt tại 2.068 chi hội thuộc 76 tổ chức Hội trên toàn tỉnh, cựu chiến binh Sơn La tạo thành một lực lượng chính trị – xã hội rộng khắp, gắn bó chặt chẽ với từng địa bàn dân cư. Họ có bản lĩnh chính trị, am hiểu địa bàn, gần dân, hiểu dân; lời nói được bảo chứng bằng quá trình cống hiến và lối sống gương mẫu, trách nhiệm. Chính lợi thế ấy giúp cựu chiến binh trở thành những tuyên truyền viên có sức thuyết phục, góp phần đưa chủ trương, chính sách đến gần hơn với nhân dân và tạo dựng sự đồng thuận ngay từ cơ sở.Các cấp Hội Cựu chiến binh không chỉ tuyên truyền, vận động thực hiện nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, mà còn tham gia góp ý xây dựng Đảng, chính quyền, giám sát, phản biện xã hội và thực hiện dân chủ ở cơ sở. Họ không đơn thuần là người truyền đạt chủ trương, mà còn là người đối thoại, lắng nghe, giải thích và góp phần tạo đồng thuận trong cộng đồng. Chính sự điềm tĩnh, từng trải và cách nói thấu tình, đạt lý giúp nhiều vấn đề phức tạp trở nên gần gũi, dễ hiểu và có sức thuyết phục hơn đối với nhân dân.

Uy tín ấy được thể hiện qua sự tín nhiệm của cấp ủy, chính quyền và nhân dân. Trong cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031, có 2.325 cán bộ, hội viên cựu chiến binh được tín nhiệm, phân công tham gia các tổ phục vụ bầu cử; 82 hội viên trúng cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp. Theo kết quả khảo sát được tổng hợp trong 6 tháng đầu năm 2026, đến tháng 6/2026, toàn tỉnh có 305 cán bộ, hội viên cựu chiến binh đang công tác tại 68 trong tổng số 74 cơ quan Đảng, chính quyền, đoàn thể cấp xã, phường. Những con số đó không chỉ phản ánh mức độ tham gia của cựu chiến binh trong hệ thống chính trị, mà còn cho thấy vốn quý lớn nhất của họ không chỉ nằm ở quá khứ chiến đấu, mà ở uy tín được tiếp tục vun đắp bằng sự tận tụy, gần dân và nói đi đôi với làm. Nếu trước đây người lính bảo vệ từng tấc đất của Tổ quốc, thì hôm nay người cựu chiến binh tiếp tục góp phần bảo vệ niềm tin của nhân dân và sự ổn định của cộng đồng. Các cấp Hội chủ động nắm tình hình nhân dân, dư luận xã hội; phối hợp giữ gìn an ninh, trật tự; tuyên truyền quốc phòng, an ninh; góp phần phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Trên không gian mạng, họ không phải lực lượng chuyên trách, nhưng bằng tiếng nói bình tĩnh, từng trải và có trách nhiệm, họ góp phần định hướng, lan tỏa thông tin tích cực và phản bác những quan điểm sai trái, xuyên tạc. Trong bối cảnh một thông tin sai lệch có thể lan truyền rất nhanh, sự hiện diện của những tiếng nói đáng tin cậy như vậy càng trở nên cần thiết.

Đối với Sơn La, bảo vệ niềm tin xã hội còn gắn với bảo vệ biên giới bằng thế trận lòng dân. Là tỉnh tiếp giáp nước bạn Lào, giữ vững chủ quyền luôn song hành với xây dựng bản làng bình yên và củng cố quan hệ hữu nghị từ cơ sở. Cựu chiến binh phối hợp với lực lượng quân sự, công an, bộ đội biên phòng trong bảo đảm quốc phòng, an ninh; đồng thời duy trì hoạt động đối ngoại nhân dân với Hiệp hội Cựu chiến binh các tỉnh Bắc Lào. Việc đón đoàn Hiệp hội Cựu chiến binh tỉnh U Đôm Xay, thăm và làm việc với Hiệp hội Cựu chiến binh tỉnh Xay Nhạ Bu Ly, Luông Pha Bang không chỉ mang ý nghĩa giao lưu, mà còn góp phần bồi đắp sự tin cậy và hợp tác giữa nhân dân hai bên biên giới.

Hội Cựu chiến binh tỉnh Sơn La ký thỏa thuận hợp tác với Hội Cựu chiến binh tỉnh Hủa Phăn (Lào).
 

Với cựu chiến binh Sơn La, giữ biên giới không chỉ là bảo vệ đường biên, cột mốc, mà còn là giữ bình yên cho từng bản làng, củng cố lòng tin của nhân dân và vun đắp tình hữu nghị đặc biệt Việt Nam – Lào. 

Điểm tựa của sinh kế, an sinh và nghĩa tình đồng đội

Cựu chiến binh trở thành điểm tựa của lòng dân không chỉ bởi uy tín chính trị hay những đóng góp trong xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở, mà còn bởi khả năng cùng hội viên và nhân dân giải quyết những vấn đề rất gần gũi của cuộc sống: việc làm, thu nhập, nhà ở, vốn sản xuất và sự ổn định lâu dài của mỗi gia đình. Bởi vậy, phát triển kinh tế, giảm nghèo và chăm lo đời sống hội viên không phải là một mảng hoạt động tách rời, càng không chỉ dừng ở những phong trào mang tính hỗ trợ trước mắt. Đó chính là nền tảng vật chất của sự đồng thuận xã hội, là cách tổ chức Hội khẳng định trách nhiệm với hội viên bằng những kết quả cụ thể, có thể nhìn thấy và cảm nhận trong đời sống hằng ngày.

Ban Chấp hành Hội Doanh nhân Cựu chiến binh, Cựu quân nhân tỉnh Sơn La khóa II, nhiệm kỳ 2025-2030 ra mắt Đại hội.

Từng trải qua chiến tranh và những năm tháng gian khó, người cựu chiến binh hiểu sâu sắc giá trị của lao động, kỷ luật và tinh thần tự lực. Trong thời bình, những phẩm chất ấy được chuyển hóa thành ý chí vượt khó, khát vọng vươn lên và tư duy làm kinh tế ngày càng chủ động hơn. Nhiều hội viên đã mạnh dạn thay đổi phương thức sản xuất, từ chỗ nhỏ lẻ, tự cung tự cấp sang sản xuất hàng hóa; từng bước ứng dụng khoa học – kỹ thuật, mở rộng quy mô trang trại, gia trại, hợp tác xã, doanh nghiệp nhỏ và các loại hình dịch vụ phù hợp với điều kiện địa phương. Điều đáng ghi nhận không chỉ nằm ở số lượng mô hình ngày càng tăng, mà quan trọng hơn là sự chuyển biến trong cách nghĩ, cách làm: từ trông chờ sang tự chủ, từ làm ăn đơn lẻ sang liên kết, từ phát triển kinh tế gia đình đến tạo thêm giá trị cho cộng đồng.

Đến nay, toàn tỉnh có 1.709 mô hình sản xuất, kinh doanh do cựu chiến binh làm chủ. Tổng dư nợ vốn vay qua Ngân hàng Chính sách xã hội đến cuối tháng 5/2026 đạt hơn 1.803 tỷ đồng; nguồn vốn do hội viên giúp nhau vay không lấy lãi hoặc với lãi suất thấp đạt trên 4,36 tỷ đồng. Đằng sau những con số ấy không chỉ là nguồn lực tài chính, mà là niềm tin, trách nhiệm và sự đồng hành trong nội bộ tổ chức Hội. Vốn vay chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành sinh kế, việc làm và khả năng tự chủ của từng gia đình. Vì vậy, vai trò của Hội không dừng ở kết nối nguồn vốn mà còn ở việc tập huấn nghiệp vụ, hướng dẫn quản lý, giám sát quá trình sử dụng và đồng hành cùng hội viên để đồng vốn được đầu tư đúng hướng, phát huy hiệu quả bền vững.

Các đại biểu tham quan gian hàng rau sạch của hợp tác xã do Cựu Chiến binh làm chủ tại Mộc Châu.

Một mô hình kinh tế của cựu chiến binh chỉ thực sự có giá trị khi không dừng lại ở việc giúp một hộ gia đình khá lên, mà còn tạo việc làm, truyền kinh nghiệm, hỗ trợ hội viên khó khăn và đóng góp cho địa phương. Từ doanh nghiệp, hợp tác xã, tổ hợp tác đến trang trại, gia trại và hộ kinh doanh dịch vụ, nhiều mô hình đã trở thành hạt nhân lan tỏa phương thức sản xuất mới, khơi dậy tinh thần tự lực và thúc đẩy liên kết trong cộng đồng. Một số câu lạc bộ cựu chiến binh tự quản bảo vệ môi trường cũng cho thấy tư duy phát triển kinh tế ngày càng gắn chặt hơn với trách nhiệm xã hội, xây dựng nông thôn mới và gìn giữ không gian sống bền vững. Khi một hội viên thành công sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ vốn, giống, kỹ thuật hoặc tạo việc làm cho người khác, giá trị của mô hình kinh tế đã vượt ra ngoài lợi ích cá nhân để trở thành nguồn lực chung của cộng đồng.

Song hành với phát triển kinh tế là nghĩa tình đồng đội – một giá trị làm nên chiều sâu nhân văn của tổ chức Hội. Việc hỗ trợ hội viên nghèo, gia đình có hoàn cảnh khó khăn, chăm lo vào các dịp lễ, Tết, giúp đỡ về nhà ở, vốn sản xuất và những nhu cầu thiết yếu không chỉ mang ý nghĩa vật chất, mà còn tạo cảm giác được sẻ chia và không bị bỏ lại phía sau. Sự chăm lo ấy cần được nhìn ở hai tầng: trước hết là giúp hội viên vượt qua khó khăn trước mắt; sâu xa hơn là tạo điều kiện để họ có năng lực tự vươn lên bằng đào tạo, tập huấn, kết nối sản xuất, phổ biến pháp luật và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp. Như vậy, chăm lo hội viên không chỉ là trao một phần quà hay hỗ trợ một khoản tiền, mà là trao sinh kế, bồi đắp năng lực và củng cố sự tự tin. Khi mỗi hội viên có điều kiện vươn lên, mỗi mô hình kinh tế tạo thêm việc làm và giá trị cho cộng đồng, phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ không chỉ được nhắc đến trong lời nói, mà được nhận diện bằng những đổi thay cụ thể trong đời sống nhân dân. 

Điểm tựa của truyền thống, sự kết nối thế hệ và năng lực thích ứng

Truyền thống chỉ thực sự có sức sống khi được tiếp nối bằng những hành động phù hợp với hiện tại. Đối với cựu chiến binh Sơn La, giữ gìn phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ không có nghĩa là bảo lưu nguyên vẹn mọi cách làm của quá khứ, mà là biết chắt lọc những giá trị bền vững để thể hiện bằng phương thức mới. Trung thành, kỷ luật, trách nhiệm, nghĩa tình, nói đi đôi với làm vẫn là nền tảng. Nhưng để những phẩm chất ấy tiếp tục lan tỏa trong đời sống hôm nay, tổ chức Hội phải không ngừng đổi mới, gần hội viên hơn, sát cơ sở hơn và thích ứng tốt hơn với những thay đổi của xã hội.

Trong bối cảnh sắp xếp tổ chức bộ máy, vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp và yêu cầu tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả, hoạt động Hội không thể chỉ dựa vào những phương thức quen thuộc. Phát biểu chỉ đạo tại Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Cựu chiến binh Việt Nam lần thứ VIII, nhiệm kỳ 2026–2031, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu: “Xây dựng tổ chức Hội tinh gọn, thống nhất, thông suốt, hoạt động thực chất, hiệu quả, nhất là ở cơ sở”. Đây cũng là định hướng quan trọng để các cấp Hội điều chỉnh cơ chế phối hợp, nội dung sinh hoạt, phương thức nắm bắt hội viên và tổ chức các phong trào phù hợp với điều kiện mới.Thực tiễn ở Sơn La cho thấy sự thích ứng ấy đang được thể hiện bằng nhiều việc làm cụ thể. Các cấp Hội tổ chức học tập, quán triệt nghị quyết, chỉ thị; kiện toàn tổ chức, quy hoạch cán bộ; từng bước số hóa hồ sơ đảng viên; ban hành kế hoạch ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; tổ chức tập huấn nghiệp vụ sau đại hội. Tuy nhiên, năng lực thích ứng không nên được đo bằng số lượng tài khoản mạng xã hội hay mức độ sử dụng thành thạo thiết bị. Thước đo quan trọng hơn là công việc có được giải quyết nhanh hơn không, thông tin có đến với hội viên kịp thời hơn không, tiếng nói của Hội có gần dân và dễ hiểu hơn không, hoạt động có tạo ra thay đổi thực chất ở cơ sở hay không. Công nghệ chỉ có ý nghĩa khi giúp con người phục vụ con người tốt hơn.

Ngoài ra, giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ cũng là một nội dung được các cấp Hội Cựu chiến binh đặc biệt quan tâm.Đây không chỉ là hoạt động nhắc nhớ quá khứ, mà còn là quá trình chuyển giao những giá trị bền vững giữa các thế hệ. Trong 6 tháng đầu năm 2026, các cấp Hội Cựu chiến binh tỉnh đã chủ động phối hợp với Đoàn Thanh niên, cơ quan quân sự, các đoàn thể và nhà trường tổ chức 13 buổi nói chuyện, tuyên truyền, giáo dục truyền thống, thu hút 10.793 lượt học sinh, sinh viên tham gia; nội dung gắn với các ngày lễ lớn như kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ. Bên cạnh đó, các cấp Hội còn tuyên truyền, động viên 1.995 thanh niên lên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự và nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân; đồng thời tư vấn, hỗ trợ kiến thức, kỹ năng sống cho thanh niên khởi nghiệp, lập nghiệp. Những con số ấy không chỉ phản ánh quy mô hoạt động, mà còn cho thấy vai trò thiết thực của cựu chiến binh trong việc bồi đắp lòng yêu nước, lý tưởng cách mạng, ý thức trách nhiệm, tinh thần tự lực, tự cường và bản lĩnh công dân cho thế hệ trẻ. Điều thế hệ trẻ cần nhận từ cựu chiến binh không chỉ là những câu chuyện chiến tranh. Quan trọng hơn là bản lĩnh trước khó khăn, ý thức cộng đồng, tinh thần kỷ luật, lòng biết ơn và trách nhiệm với đất nước. Muốn vậy, truyền thống cần được kể bằng ngôn ngữ gần gũi hơn, qua những phương tiện phù hợp hơn và gắn với những vấn đề mà người trẻ đang quan tâm. Một câu chuyện chân thực, một nhân chứng sống, một hình ảnh giàu cảm xúc hay một nội dung ngắn gọn trên nền tảng số có thể tạo sức lan tỏa mạnh hơn những bài thuyết trình dài nhưng xa rời trải nghiệm của người nghe.

Sự thích ứng vì thế cần được thực hiện trên cơ sở kết hợp hài hòa giữa phương thức truyền thống và phương thức hiện đại. Những buổi sinh hoạt chi hội, gặp gỡ trực tiếp, tuyên truyền tại bản vẫn giữ vai trò không thể thay thế, bởi đó là không gian tạo dựng niềm tin và sự gắn bó. Cùng với đó, việc ứng dụng công nghệ trong điều hành, chia sẻ thông tin, tuyên truyền và kết nối hội viên giúp hoạt động Hội linh hoạt, kịp thời và lan tỏa rộng hơn. Điều cần tránh là hai thái cực: bảo thủ, ngại đổi mới hoặc chạy theo công nghệ một cách hình thức, không phù hợp với hội viên cao tuổi và điều kiện địa bàn miền núi.

Đổi mới không làm phai nhạt phẩm chất người lính. Ngược lại, khi những giá trị trung thành, đoàn kết, gương mẫu và trách nhiệm được thể hiện bằng cách làm phù hợp với thời đại, truyền thống Bộ đội Cụ Hồ càng có sức sống lâu bền. Chính sự kết hợp giữa nền tảng giá trị và năng lực thích ứng đã giúp cựu chiến binh Sơn La tiếp tục là cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa các thế hệ, giữa truyền thống cách mạng với những yêu cầu mới của sự phát triển.

Ở Sơn La, giá trị của cựu chiến binh hôm nay không chỉ được ghi nhận qua những cống hiến trong quá khứ, mà còn được khẳng định bằng sự hiện diện bền bỉ, tinh thần sẻ chia và vai trò dẫn dắt trong đời sống hiện tại. Họ là điểm tựa của niềm tin, góp phần giữ vững sự ổn định từ cơ sở; là chỗ dựa của hội viên trong phát triển sinh kế, bảo đảm an sinh và gìn giữ nghĩa tình đồng đội; đồng thời là cầu nối giữa truyền thống với hiện tại, góp phần bồi đắp lý tưởng, trách nhiệm và bản lĩnh cho thế hệ trẻ. Sự thích ứng của cựu chiến binh không có nghĩa là thay đổi những giá trị cốt lõi đã làm nên phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ. Đó là quá trình làm mới phương thức hoạt động để những giá trị trung thành, đoàn kết, gương mẫu, trách nhiệm tiếp tục được phát huy trong những điều kiện, không gian và nhiệm vụ mới. Từ bản làng đến biên giới, từ những mô hình sinh kế đến không gian số, bản lĩnh người lính vẫn được thể hiện bằng những hành động cụ thể, thiết thực và phù hợp hơn với yêu cầu của thời đại.

Nghị quyết Đại hội VIII Hội Cựu chiến binh Việt Nam mở ra định hướng mới cho nhiệm kỳ 2026–2031, đồng thời đặt ra yêu cầu sớm cụ thể hóa bằng chương trình hành động sát thực tiễn. Với Hội Cựu chiến binh Sơn La, điều đó đòi hỏi tiếp tục hướng mạnh về cơ sở, nâng cao chất lượng cán bộ Hội, đổi mới phương thức tập hợp cựu quân nhân, thúc đẩy chuyển đổi số thiết thực, nhân rộng các mô hình sinh kế hiệu quả và phát huy rõ hơn vai trò trong xây dựng Đảng, chính quyền, bảo vệ biên giới và giáo dục thế hệ trẻ.

Thường trực Trung ương Hội Cựu chiến binh Việt Nam chụp ảnh lưu niệm với đoàn đại biểu tỉnh Sơn La dự Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII.

Trên những bản làng còn nhiều khó khăn, nơi biên giới cần được giữ vững bằng sức mạnh của lòng dân và trên không gian số đầy những luồng thông tin đan xen, cựu chiến binh Sơn La vẫn đang tiếp tục nhiệm vụ của người lính bằng một cách khác: không đứng ở phía trước đội hình chiến đấu, nhưng luôn có mặt ở những nơi niềm tin cần được củng cố, bình yên cần được gìn giữ và sự phát triển cần những người gương mẫu mở đường. Chính từ những việc làm bình dị ấy, họ tiếp tục trở thành điểm tựa bền vững của lòng dân trong giai đoạn phát triển mới./.